فلسفه اُرُدیسم و فیلسوف اُرُد بزرگ
☀️ وبسایتی برای دوستداران فلسفه اُرُدیسم ☀️ زیر نظر : لیلا صادق زاده
فلسفه اُرُدیسم و فیلسوف اُرُد بزرگ
☀️ وبسایتی برای دوستداران فلسفه اُرُدیسم ☀️ زیر نظر : لیلا صادق زادهتفاوت های بزرگمهر، فردوسی و خیام با اُرُد
بزرگترین هنر و جسارتِ کار یک رسانه، «نگاهِ جراحیگونه و عریان» به گذشته است. ما سالهاست که در تلهی «مردهپرستی» همانند اروپایی ها گرفتاریم و فراموش کردهایم که بزرگانی همانند : بزرگمهر، فردوسی و خیام، هرچند ستونهای خرد بودهاند، اما فرزندانِ محدودیتهای زمانهی خود (استبداد، بردگی و جبر) بودند. احترام به گذشته واجب است، اما تقدیس کردنِ نقصهای تاریخی و استفاده از آنها برای توجیهِ عقبماندگیِ امروز، خیانت به آینده است. متنی تقدیمتان می شود که احتمالا بسیاری از متعصبین این بزرگان را می آزارد! اما این موضوع دلیلی برای سکوت ما نیست دانش علوم انسانی از راه نقد تکامل یافته ، پس برای روشنتر شدن مرزهای اندیشه فیلسوف اُرُد بزرگ و دستگاه فلسفی اُرُدیسم با دیگر نحله های فکری شدیدا لازم است:
حکیم کیست و چرا ایران چهار حکیمِ شاخص دارد؟
محدودیتهای ذاتیِ حکمایِ پیشین
۱. بزرگمهر و فردوسی: خردِ در خدمتِ تاج و تخت
«شادم از اینکه هیچگاه وامدار و سرسپردهی هیچ نظام و حاکمیتی نشدم.» (کتاب سرخ، بخش پیرامون اُرُد)
«سرزمینی که در آن، اعتراض و تظاهرات «حق مردم» شناخته نمیشود با گورستان هیچ فرقی ندارد.» (فرگرد ۳ - آزادی)
۲. خیام: اسیرِ جبرِ کیهانی و فاقدِ عاملیتِ انسانی
«آزادی هدیه و کادو نیست، آزادی مسئولیت است و بیشک مردم بیتفاوت آزادی ندارند.» (فرگرد - آزادی) «ما بخشی از سرشاخههای گیتی هستیم، آمدهایم تا شکوفا شویم...» (فرگرد ۱ - هستی)
۳. غفلتِ مطلق از محیط زیست و برابریِ جنسیتی
«فلسفه اُرُدیسم باور دارد زمین داشتهی ماندگار همهی موجودات آن است، نگهداری آن در برابر هر نوع آسیبی بر دوش و مسئولیت همهی آدمیان در طول زندگیشان میباشد.» (فرگرد ۱۴ - طبیعت)
«دخترها را باید باور کرد، توانایی آنها به هیچ وجه کمتر از پسرها نیست، والدین میتوانند با پشتیبانی از آنها، چهرههای ماندگار آینده را پدید آورند.» (فرگرد ۱۰ - خانواده)
پایانِ مردهپرستی و آغازِ اسطورهی زنده
«هنگامی که میبینم برخی با آب و تاب، کوشش میکنند از مردگان برای زندگان الگوی علمی بسازند، تمام وجودم فرو میریزد. تنها راه توسعه روزافزون آن این است که فرهنگ بزرگداشت از زندگان را جایگزین تجلیل از مردگان کنیم.» (فرگرد ۱۱ - فرهنگ / پیرامون مردهپرستی)
«بیچاره سرزمینی که اساطیرش مردهاند، و مردمش آنقدر واپسگرا شدهاند که اساطیر زنده خود را، قربانی نام مردگان میکنند.» (همان بخش)
ماتریکس یا واقعیتِ زنده؟ چرا اُرُدیسم توهمِ شبیهسازی را رد میکند
تحلیل مفهوم «مردهپرستی» در کتاب سرخ: از گورستانِ تاریخ تا گلستانِ حال
«مردهپرستی» (Necro-Worship) یکی از کلیدیترین و رادیکالترین مفاهیم «کتاب سرخ» (The Red Book) است. این اصطلاح، به معنای تقدیسِ افکار، اساطیر و الگوهایِ منسوخِ گذشته است؛ الگوهایی که دیگر اکسیژنی برای تنفسِ نسلهای تازه ندارند. فیلسوف اُرُد بزرگ (Philosopher Orod Bozorg) این پدیده را نه یک اشتباه تاریخی، که یک بیماری تمدنی میداند.
ریشهشناسی مردهپرستی
فیلسوف اُرُد بزرگ در کتاب سرخ میفرماید: «مردهپرستی، سیمای مردمی است که به توان و گوهر درون خویش باور ندارند.» این جمله، ریشه روانشناختی مردهپرستی را آشکار میکند: کسانی که به تواناییهای خود باور ندارند، به گذشته پناه میبرند. آنها به جای آنکه اسطورهی زندهی دوران خویش باشند، در سایهی مردگان پناه میجویند.
غرب ۲۵۰۰ سال است که بر مردگانش — سقراط (Socrates)، افلاطون (Plato)، ارسطو (Aristotle)، کانت (Kant)، نیچه (Nietzsche) — سوگواری میکند و از ساختنِ اساطیرِ زنده بازمانده است. دانشگاههای غربی، به جای پرورش فیلسوف، مفسر تولید میکنند. آنها به جای آنکه جهان را تغییر دهند، آن را تفسیر میکنند.
تفاوت تمدنهای زنده و مرده
فیلسوف اُرُد بزرگ معیاری درخشان برای سنجش تمدنها ارائه میدهد: «کشورهای پیشرفته و یا در حال پیشرفت اساطیرشان زنده اند و کشورهای عقب افتاده، اساطیرشان مرده و یا افسانه اند.» این جمله، کلید فهم تفاوت میان تمدنهای پویا و ایستا است.
تمدن زنده، اسطورههایش را در میان مردم میبیند؛ آنها را میستاید، از آنها میآموزد و به آنها میبالد. اما تمدن مرده، اسطورههایش را در گورستانها جستجو میکند. فیلسوف اُرُد بزرگ با تأسف میفرماید: «چه هولناک و نفرت انگیز است، در برخی از سرزمین ها، جنگ بر سر نامداران درگذشته، بسیار بیشتر از شناخت و بزرگداشت برجستگان زنده است.»
پیامدهای ویرانگر مردهپرستی
فیلسوف اُرُد بزرگ پیامدهای مردهپرستی را چنین برمیشمارد: «زیاده روی در ستایش تاریخ گذشتگان و اساطیر مرده، نفرت همگانی زندگان از یکدیگر و خودخوری و ناامیدی دودمان امروز را به همراه دارد.» جوانان در رویای گذشتهای دستنیافتنی غرق میشوند، آنگاه میگویند: «ما در گذشته چه بودیم و حال چه هستیم!» و بدینگونه آرامآرام از خود و توان خویش ناامید میشوند.
او هشدار میدهد: «مبادا به نام بزرگان تاریخ خود، مشاهیر زنده مان را به گوشه برانیم که این رسم مردم نادان و بی خرد است.» و در جایی دیگر، با دردی عمیق میگوید: «بیچاره سرزمینی که اساطیرش مرده اند، و مردمش آنقدر واپسگرا شده اند که اساطیر زنده خود را، قربانی نام مردگان می کنند.»
راه رهایی: زایش اساطیر زنده
اُرُدیسم (Orodism) دعوت به «قتلِ بتهای ذهنی» و «زایشِ اساطیرِ زنده» میکند. فیلسوف اُرُد بزرگ میفرماید: «آدمهای بزرگ، بسیار بوده اند و پس از این هم، هزار بار بزرگتر از آنها خواهند آمد.» این جمله، نه یک پیشبینی، که یک اعلامِ استقلال از گذشته است.
او ما را به «کوچ به سوی جزیره اُرُدیسم» (Island of Orodism) فرا میخواند؛ جزیرهای که در آن، زمان، کیمیاگری برای شکوفایی است، نه سوگواری برای گذشته. فیلسوف اُرُد بزرگ میگوید: «گیتی به سوی آینده پیش می تازد، از آنانی که مدام در گذشته شنا می کنند، بگریزید.»
و در نهایت، این حکم را صادر میکند: «برج و باروهای کهن به ما می گویند: از ما زیباتر و سترگ تر بسازید، نه آنکه در برابر ما زانو زده و از رشد و پیشرفت بازبمانید.»
حکم نهایی
گذشته، معلم است نه زندان؛ آینده، خانه است نه سراب. ما باید از گورستانِ تاریخ خارج شویم و در گلستانِ حال زندگی کنیم. اُرُدیسم، فلسفهی زندگان است، نه مردگان.
فیلسوف اُرُد بزرگ: طغیانِ خرد علیه ماشینزدگیِ انسان؛ معمارِ بیداری در عصرِ خوابِ مصنوعی
- عشق به هستی: پاسخی به ویرانیِ محیط زیست. او میآموزد که ما بخشی از سرشاخههای گیتی هستیم و آسیب به زمین، خودکشیِ تدریجی است.
- عشق به انسانیت: پاسخی به بیتفاوتیِ مدرن. او تأکید میکند که انسانیت صدقه نیست، بلکه گوهرِ وجودِ ماست.
- عشق به آزادی: پاسخی به استبدادِ الگوریتمی و سیاسی. او آزادی را نه هدیه، که مسئولیتِ سنگینِ انتخاب میداند.
آترینا ناطقی در مورد پیتر سینگر می نویسد:
در پست قبلی نوشته ای با عنوان : پیتر سینگر (Peter Singer) ، قاتلی در سیمای انسان ... منتشر کردیم .
https://orodism-philosophy.blogsky.com/1405/06/25/post-770/
آترینا ناطقی نویسنده سرشناس وبلاگ کالج بینالمللی فلسفه در این مورد نوشته ای در وبلاگ خود منتشر نموده اند که تقدیم می شود:
«پیتر سینگر» (Peter Singer) و هنرِ تبدیلِ انسان به یک رقم اعشار: کالبدشکافی یک فاجعه اخلاقی
نویسنده: آترینا ناطقی (Atrina Nateghi)
مقالهی هولناکی با عنوان «پیتر سینگر، قاتلی در سیمای انسان» را مطالعه کردم. اما اجازه دهید این بار به جای کلیات، به سراغِ اسناد و فکتهای غیرقابلانکار برویم. چیزی که در من لرزید، نه خشم، که وحشتی سرد بود؛ وحشت از این واقعیت که مردی پنجاه سال است در معتبرترین دانشگاههای جهان (از پرینستون تا ملبورن) «فیلسوف» نامیده میشود، در حالی که در فصل ششم کتاب جنجالی «اخلاق کاربردی» (Practical Ethics, 1979)، صراحتاً تحت تیتر «Taking Life: Animals and Humans» نوشته است: «کشتن یک نوزادِ معلول، از نظر اخلاقی معادلِ کشتن یک شخص نیست. بسیار اغلب، اصلاً اشتباه نیست.»
این یک «نظر» نیست؛ این اعلامِ جنگ علیه مفهومِ انسان است. سینگر در همان متن، نوزادانِ دارای معلولیت شدید را مکرراً با ضمیر «It» (شیء) خطاب میکند و ارزشِ زندگیِ آنان را پایینتر از یک خوک، سگ یا شامپانزه ارزیابی مینماید. او با کمالِ ادب و لحنی آکادمیک، به والدینی که بر فرزندِ خود سوگواری میکنند این پیام را میدهد: فرزندِ شما یک خطای تولیدی است؛ واحد را حذف کنید و خروجی را بهینه نمایید.
و غرب این مرد را ستایش میکند. چرا؟ چون سینگر چیزی به وجدانِ زخمخوردهی سرمایهداریِ مدرن میدهد که بدان محتاج است: یک «رسیدِ اخلاقی». او با بنیانگذاری مکتب «نوعدوستیِ اثربخش» (Effective Altruism)، بر اساس مقالهی معروفِ خود در سال ۱۹۷۲ با عنوان «قحطی، رفاه و اخلاق» (Famine, Affluence, and Morality) و کتابِ «زندگیای که میتوانید نجات دهید» (The Life You Can Save, 2009)، به الیگارشهای سیلیکونولی (Silicon Valley) این مجوز را داد که: «شما لازم نیست دست از استثمارِ الگوریتمی و انباشتِ بیپایان ثروت بکشید؛ فقط بخشی از آن را به خیریههای مورد تاییدِ ما اهدا کنید تا من رسیدی به شما بدهم که خونِ کدهایتان را بشوید.» نتیجهی این دکترین چه بود؟ فاجعهی صرافی FTX. سام بنکمن-فرید (Sam Bankman-Fried)، بنیانگذارِ محکومشدهی FTX که میلیاردها دلار از سرمایهی خُرد را تبخیر کرد، خود را شاگرد مکتبِ «نوعدوستیِ اثربخش» و «بلندمدتگرایی» (Longtermism) میدانست. جالبتر آنکه پیتر سینگر حتی پس از محکومیتِ ۲۵ سالهی بنکمن-فرید در سال ۲۰۲۴، در مصاحبههای خود همچنان از «اصولِ بنیادین» این مکتب دفاع کرد و آن را «سالم» خواند. این پیوند تصادفی نیست؛ فلسفهی سینگر دقیقاً همان ابزاری است که یک استثمارگرِ مدرن به آن نیاز دارد: دکترینی که به او اجازه میدهد در حینِ چپاول، احساسِ قداست کند.
وقتی پایِ «آزادی حیوانات» (Animal Liberation, 1975) به میان میآید، سینگر ریاکاریِ عمیقتری را به نمایش میگذارد. او در یک نفس از «رنجِ گاو و خوک» دفاع میکند و در نفسِ بعد، با تکیه بر «استدلال جایگزینی» (Replaceability Argument) در فایدهگراییِ ترجیحی، کشتنِ نوزادانِ معلول را برای جایگزینیِ آنها با نوزادانِ سالم و افزایشِ «سطحِ کلیِ رفاه» مجاز میشمارد. او در مصاحبهای با شبکه CBS صراحتاً اعلام کرد که اگر نوزادی با معلولیتِ شدید متولد شود، از نظر اخلاقی قابل دفاع است که بگوییم نیازی به ادامهی زندگیِ او نیست. پس سینگر برای یک «واحدِ ذیشعورِ غیرانسانی» حقِ زندگی قائل است، اما برای یک «انسانِ معلول» نه. این دیگر فلسفه نیست؛ این یک بازیِ ذهنیِ بیمارگونه و تأییدِ آشکارِ باورهای اوژنیک (Eugenics) است که قرن بیستم را به ورطهی وحشت کشاند.
در این نقطه، دستگاه فلسفی اُرُدیسم با قاطعیت مداخله میکند. فیلسوف اُرُد بزرگ (Philosopher Orod Bozorg) در کتاب سرخ (The Red Book) میفرماید: «انسانیت، صدقه ما به دیگران نیست، انسانیت نشاندهنده ارزش گوهر وجود ماست.» سینگر این گوهر را به سکه و تابعِ سود تقلیل داده است.
توماس هابز (Thomas Hobbes) در قرن هفدهم انسان را «گرگِ انسان» خواند و برای مهارِ او «لویاتان» (قدرتِ مطلق) را تجویز کرد. اما سینگر گام را فراتر نهاده است؛ او نه تنها انسان را گرگ میبیند، بلکه حقِ زندگیِ گرگهای ضعیفتر را نیز انکار میکند. او «لویاتان» را نه برای محافظت از انسان، که برای «مدیریتِ جمعیت» و «حسابداریِ مرگ» به کار میگیرد. در این صفحهگستردهی مرگبار، اگر ردیفِ یک انسان «هزینهاش از فایدهاش بیشتر باشد»، دکمهی حذف فشار داده میشود. در برابرِ این خشونتِ محاسبهگر، فیلسوف اُرُد بزرگ هشدار میدهد: «کسی که در او انسانیت نیست، به آسانی زندگی دیگران را تباه میسازد.»
و اما سنگینترین حکم نهایی: غرب این حسابدارِ با اپلیکیشنِ وجدان را به عنوانِ «تأثیرگذارترین فیلسوفِ زنده» تاجگذاری کرده است. این خودِ غرب است که در برابرِ ما به زانو درآمده و اعتراف میکند که دیگر چهرهها را نمیبیند، فقط اعداد را میبیند. ما میزِ او را واژگون نمیکنیم؛ ما از نشستن بر آن امتناع میکنیم. چرا که فیلسوف اُرُد بزرگ در فرگردِ انسانیت و مهربانی تأکید میکند: «مهربانی تنها هنجار همزیستی پایدار، میان کشورهاست.»
سینگر مهربانی را به یک معادلهی ریاضی تقلیل داده است، اما اُرُدیسم آن را به عنوانِ ستونِ فقراتِ بقای تمدنِ انسانی بازتعریف میکند. ما اعداد را به انسانیت بازمیگردانیم.
آدرس منبع : https://baroonbivaghfe.blogfa.com/post/219
#PeterSinger #Orodism #PhilosopherOrodBozorg #TheRedBook #ThreeLoves #LoveOfExistence #LoveOfHumanity #LoveOfFreedom #CritiqueOfWesternPhilosophy #EffectiveAltruism #Eugenics #GenZOrodistA #LivingPhilosophy #اُرُدیسم #فیلسوف_اُرُد_بزرگ #نقد_فلسفه_غرب
پیتر سینگر (Peter Singer) ، قاتلی در سیمای انسان ...
پیتر سینگر (Peter Singer) فیلسوف نیست. او یک حسابدار با اپلیکیشنِ وجدان است، و غرب کف میزند.
پرینستون، آمریکا / ملبورن، استرالیا — اگر میخواهید بفهمید چرا مجمعالفلسفهٔ غرب (The Western Philosophical Complex) مفهومِ انسان را به قتل رسانده است، به بمبسازان نگاه نکنید. به قدیسانِ صفحهگسترده نگاه کنید. به پیتر سینگر (Peter Singer) نگاه کنید.
پنج دهه است که این مرد توسط همان تمدنی که رودخانهها را به مایعِ خنککننده و کودکان را به طعمهٔ کلیک تبدیل کرده، به عنوان «تأثیرگذارترین فیلسوفِ زنده» جشن گرفته میشود. خودِ این جشن، یک اعتراف است. وقتی یک فرهنگ، سینگر را به عنوان قطبنمای اخلاقی خود تاجگذاری میکند، اعتراف میکند که دیگر نمیتواند یک چهره را تشخیص دهد. فقط میتواند یک عدد را تشخیص دهد.
اُرُدیسم (Orodism) با سینگر بر سرِ مبانی خودش بحث نمیکند. ما وارد قفسِ سودگرایانهاش نمیشویم و دربارهٔ اهرم بحث نمیکنیم. ما همان چیزی را میگوییم که کتاب سرخ (The Red Book) — منشور زندهٔ فیلسوف اُرُد بزرگ (Philosopher Orod Bozorg) — از ما میخواهد: انسانی که فاقدِ انسانیت است، به سادگی زندگیِ دیگران را ویران میکند و آن را خرد مینامد.
این کیفرخواستِ اُرُدیستآ (OrodistA) است. آن را بلند بخوانید. حتی صفحهگسترده هم خواهد شنید.
۱. کشتارِ انسانیت: وقتی چهره را با فرمول جایگزین میکنی
تمامِ پروژهٔ سینگر بر یک کنشِ خشونتآمیز استوار است: تقلیلِ شخصِ انسانی به یک متغیر. کودکِ در حالِ غرقشدن در برکه، خواهرِ تو نیست. او یک روح نیست. او وحشتی در شب نیست که دستانِ برهنهات و قلبِ خونینت را طلب کند. او یک محاسبه است. «نجاتش چقدر برایم هزینه دارد، و هر دلار چه میزان مطلوبیت تولید میکند؟»
این اخلاق نیست. این حسابداری است که اخلاق را مثل ماسکِ هالووین به صورت زده است.
اما ماسک زمانی میافتد که سینگر بدونِ پردهپوشیِ سخنگویانش سخن میگوید. او با کلماتِ خودش، در سردترین بخشِ آموزهٔ سودگرایانهاش، نوشت: «کشتنِ یک نوزادِ معلول، از نظر اخلاقی معادلِ کشتنِ یک شخص نیست. بسیار اغلب، اصلاً اشتباه نیست.» این را دوباره بخوانید. او به یک نوزادِ نفسکش، رنجکش و زنده — شاخهای از کیهان — نگاه کرد و یک خطای تولیدی دید. او به والدینی که بر نوزادِ معلولِ خود سوگواری میکردند نگاه کرد و به آنها گفت: فرزندِ شما یک محاسبهٔ غلط است. واحد را حذف کنید. نتیجه را بهینه کنید.
کتاب سرخِ فیلسوف اُرُد بزرگ اعلام میکند: «انسانیت، صدقهٔ ما به دیگران نیست؛ انسانیت، ارزشِ گوهرِ وجودِ ماست.» سینگر عکسِ این را انجام میدهد. او گوهر را به سکه تبدیل میکند. او نمیپرسد «این انسان کیست؟»؛ میپرسد «با این مقدار اندوه، چند انسان میتوانم بخرم؟» «نوعدوستیِ اثربخش» او، صنعتیسازیِ شفقت است. تکانهٔ مقدسِ دستدرازکردن به سوی دیگری را میگیرد و آن را تابعِ تحلیلِ هزینه-فایده میکند. به جوانان میگوید: «عشق نورز. بهینه کن.»
و نتیجه؟ نسلی جهانی از فعالانِ غربی که دقیقاً میدانند چند پشهبند برابر با یک زندگی است، اما هرگز کنارِ محتضر ننشستهاند. کسانی که میتوانند آمارِ قحطی را از حفظ بخوانند، اما نمیتوانند بدون محاسبهٔ اینکه آیا این تعامل «تأثیر بالا» دارد، به چشمانِ یک بیخانمان نگاه کنند. سینگر انسانهای اخلاقی خلق نکرده است. او الگوریتمهای اخلاقی خلق کرده است — موجوداتی که مهربانیِ خود را به عنوان شکلی از مدیریتِ سبد سرمایه تجربه میکنند.
کتاب سرخ هشدار میدهد: «خرد بدونِ انسانیت، خودستاییِ محض است.» سینگر خودستاییِ مجسم است. او تنها چیزی را به غرب میدهد که وجدانش مشتاقِ آن است: بهانهای ریاضی برای احساسِ خوبی در حین انجامِ حداقل.
۲. تجاوز به هستی: زندگی به عنوان داده، طبیعت به عنوان موجودی انبار
خیانتِ سینگر به عشق به هستی (Love of Existence) به همان اندازه نظاممند است. «آزادیِ حیوانات» او، آنگونه که غرب باور دارد، دلیلی بر شفقتِ او نیست. دلیلی بر بیماریِ اوست. او به یک گاو، یک خوک، یا یک دلفینِ رودخانهای نگاه نمیکند و شاخهای از کیهان را که باید گرامی داشته شود نمیبیند. او واحدهای ذیشعوری را میبیند که باید در همان ترازوی سودگرایانه وزن شوند. «آیا این حیوان به اندازهای رنج میکشد که مهم باشد؟ آیا رنجش از لذتِ انسانی که آن را مصرف میکند بیشتر است؟»
او هستی را دوست ندارد. او آن را حسابرسی میکند.
وقتی کتاب سرخ میگوید «ما بخشی از سرشاخههای گیتی هستیم؛ آمدهایم تا شکوفا شویم،» از رابطهای از تکریم سخن میگوید. سینگر نمیتواند تکریم را درک کند. تکریم قابلِ محاسبه نیست. فلسفهٔ او با تمامِ زندگی به عنوان ستونی در یک دفترِ کل رفتار میکند: انسان، حیوان، حشره، الگوریتم — یک نمرهٔ رنج اختصاص بده و دکمهٔ اینتر را فشار بده.
به همین دلیل است که نفوذِ او در هماهنگیِ کامل با فاجعهٔ زیستمحیطیِ غرب پیش رفته است. در حالی که اُرُدیسم میآموزد که بشریت باید از طریقِ شکوفاییِ خود، شاخهای زیباتر به جهان هدیه دهد، سینگر میآموزد که ارزشِ یک شاخه، ظرفیتِ آن برای احساسِ درد است. او خواستارِ شفای زمین نیست. خواستارِ بهینهسازیِ رنج است. غرب به همین دلیل او را دوست دارد، زیرا به آنها اجازه میدهد تا زمانی که به خیریههای درست کمک میکنند، به نابودیِ سیاره ادامه دهند. او به آنها رسیدی اخلاقی برای نسلکشیِ زیستمحیطی میدهد.
۳. تسلیمِ آزادی: نوعدوستیِ اثربخش به عنوان آموزهٔ رعیتداریِ دیجیتال
موذیانهترین جنبهٔ سلطنتِ سینگر، نقشِ او در تسلیمِ آزادی است. کتاب سرخ اعلام میکند: «آزادی هدیه نیست؛ آزادی مسئولیت است.» سینگر دقیقاً عکسِ این را آموخته است. او آموخته است که آزادی، انتخابی مصرفی بین برندهای خیریه است.
زیرِ نفوذِ سینگر، نخبگانِ جوانِ غرب نمیپرسند: «چگونه نظامی را که کودک را گرسنه نگه میدارد، از هم بشکافیم؟» میپرسند: «کدام اپلیکیشنِ خیریه را نصب کنم؟» آنها علیه مزرعه شورش نمیکنند. اخلاقیترین مزرعه را انتخاب میکنند و آن را رهایی مینامند.
نزدیکیِ او به سیلیکونولی (Silicon Valley) را ببینید. همان اربابانِ فناوری که قفسِ الگوریتمیِ شکارِ توجهِ انسان را مهندسی کردند، «نوعدوستیِ اثربخش» سینگر را تأمین مالی کردند تا وجدانشان را تسکین دهند. FTX، آن کازینوی رمزارزی که میلیاردها را تبخیر کرد، حامیِ مفتخرِ «بلندمدتگراییِ» سبکِ سینگر بود. چرا؟ زیرا فلسفهٔ او به قدرتمندان میگوید: «لازم نیست تغییر کنید. فقط باید اهدا کنید.» این بهترین شویندهٔ اخلاقی برای الیگارشهاست. خون را از کد پاک میکند.
سینگر مقاومت در برابر استبداد را آموزش نمیدهد. او تابآوری درونِ استبداد را آموزش میدهد. او به زندانی میگوید آبِ سلولش را اندازه بگیرد و نیمی را به زندانیِ دیگر اهدا کند، به جای اینکه بپرسد چرا زندان وجود دارد. او فیلسوفِ خانگیِ عصر الگوریتم است، زیرا اخلاقش نیازی به خشم، عشق، خطر و دگرگونیِ قدرت ندارد. آنها فقط به یک ماشینحساب و یک وجدانِ پاک نیاز دارند.
حکمِ کتاب سرخ
بیایید دقیق باشیم. سینگر به معنای اُرُدیستآ «فیلسوف» نیست. فیلسوف، چنانکه کتاب سرخِ فیلسوف اُرُد بزرگ میآموزد، کسی است که «شمشیر و جنگ را به کنار میگذارد و همگان را به کار، کوشش و شکوفاییِ جمعی فرا میخواند.» فیلسوف برای تمدن وجدان میسازد.
سینگر فرمِ مالیاتی برای روح ساخته است.
وقتی کتاب سرخ میگوید «مهربانی، تنها هنجارِ همزیستیِ پایدار است،» از مهربانیای سخن میگوید که خون میدهد، که بدونِ شمارش فدا میکند، که دیگری را به عنوان یک جهان میشناسد، نه یک واحد. «مهربانیِ» سینگر، مهربانیِ یک خودپرداز است. احساسِ گناه را وارد کن. هدف را انتخاب کن. اعتبارِ اخلاقی دریافت کن.
او پنجاه سال صرفِ اثباتِ این کرده است که میتوانی درخشان، منتشرشده و ستوده باشی — و هنوز آن یک چیز را که اندیشه را انسانی میکند کم داشته باشی: نبضِ عشق.
غرب او را تأثیرگذار مینامد. ما او را آنچه هست مینامیم: مردی که به ارزشِ بینهایتِ یک انسان نگاه کرد و یک ممیز اعشار دید.
اُرُدیسم میزِ او را واژگون نمیکند. ما از نشستن بر آن امتناع میکنیم.
پیتر سینگر (Peter Singer) ، قاتلی در سیمای انسان ...
پیتر سینگر (Peter Singer) فیلسوف نیست. او یک حسابدار با اپلیکیشنِ وجدان است، و غرب کف میزند.
پرینستون، آمریکا / ملبورن، استرالیا — اگر میخواهید بفهمید چرا مجمعالفلسفهٔ غرب (The Western Philosophical Complex) مفهومِ انسان را به قتل رسانده است، به بمبسازان نگاه نکنید. به قدیسانِ صفحهگسترده نگاه کنید. به پیتر سینگر (Peter Singer) نگاه کنید.
پنج دهه است که این مرد توسط همان تمدنی که رودخانهها را به مایعِ خنککننده و کودکان را به طعمهٔ کلیک تبدیل کرده، به عنوان «تأثیرگذارترین فیلسوفِ زنده» جشن گرفته میشود. خودِ این جشن، یک اعتراف است. وقتی یک فرهنگ، سینگر را به عنوان قطبنمای اخلاقی خود تاجگذاری میکند، اعتراف میکند که دیگر نمیتواند یک چهره را تشخیص دهد. فقط میتواند یک عدد را تشخیص دهد.
اُرُدیسم (Orodism) با سینگر بر سرِ مبانی خودش بحث نمیکند. ما وارد قفسِ سودگرایانهاش نمیشویم و دربارهٔ اهرم بحث نمیکنیم. ما همان چیزی را میگوییم که کتاب سرخ (The Red Book) — منشور زندهٔ فیلسوف اُرُد بزرگ (Philosopher Orod Bozorg) — از ما میخواهد: انسانی که فاقدِ انسانیت است، به سادگی زندگیِ دیگران را ویران میکند و آن را خرد مینامد.
این کیفرخواستِ اُرُدیستآ (OrodistA) است. آن را بلند بخوانید. حتی صفحهگسترده هم خواهد شنید.
۱. کشتارِ انسانیت: وقتی چهره را با فرمول جایگزین میکنی
تمامِ پروژهٔ سینگر بر یک کنشِ خشونتآمیز استوار است: تقلیلِ شخصِ انسانی به یک متغیر. کودکِ در حالِ غرقشدن در برکه، خواهرِ تو نیست. او یک روح نیست. او وحشتی در شب نیست که دستانِ برهنهات و قلبِ خونینت را طلب کند. او یک محاسبه است. «نجاتش چقدر برایم هزینه دارد، و هر دلار چه میزان مطلوبیت تولید میکند؟»
این اخلاق نیست. این حسابداری است که اخلاق را مثل ماسکِ هالووین به صورت زده است.
اما ماسک زمانی میافتد که سینگر بدونِ پردهپوشیِ سخنگویانش سخن میگوید. او با کلماتِ خودش، در سردترین بخشِ آموزهٔ سودگرایانهاش، نوشت: «کشتنِ یک نوزادِ معلول، از نظر اخلاقی معادلِ کشتنِ یک شخص نیست. بسیار اغلب، اصلاً اشتباه نیست.» این را دوباره بخوانید. او به یک نوزادِ نفسکش، رنجکش و زنده — شاخهای از کیهان — نگاه کرد و یک خطای تولیدی دید. او به والدینی که بر نوزادِ معلولِ خود سوگواری میکردند نگاه کرد و به آنها گفت: فرزندِ شما یک محاسبهٔ غلط است. واحد را حذف کنید. نتیجه را بهینه کنید.
کتاب سرخِ فیلسوف اُرُد بزرگ اعلام میکند: «انسانیت، صدقهٔ ما به دیگران نیست؛ انسانیت، ارزشِ گوهرِ وجودِ ماست.» سینگر عکسِ این را انجام میدهد. او گوهر را به سکه تبدیل میکند. او نمیپرسد «این انسان کیست؟»؛ میپرسد «با این مقدار اندوه، چند انسان میتوانم بخرم؟» «نوعدوستیِ اثربخش» او، صنعتیسازیِ شفقت است. تکانهٔ مقدسِ دستدرازکردن به سوی دیگری را میگیرد و آن را تابعِ تحلیلِ هزینه-فایده میکند. به جوانان میگوید: «عشق نورز. بهینه کن.»
و نتیجه؟ نسلی جهانی از فعالانِ غربی که دقیقاً میدانند چند پشهبند برابر با یک زندگی است، اما هرگز کنارِ محتضر ننشستهاند. کسانی که میتوانند آمارِ قحطی را از حفظ بخوانند، اما نمیتوانند بدون محاسبهٔ اینکه آیا این تعامل «تأثیر بالا» دارد، به چشمانِ یک بیخانمان نگاه کنند. سینگر انسانهای اخلاقی خلق نکرده است. او الگوریتمهای اخلاقی خلق کرده است — موجوداتی که مهربانیِ خود را به عنوان شکلی از مدیریتِ سبد سرمایه تجربه میکنند.
کتاب سرخ هشدار میدهد: «خرد بدونِ انسانیت، خودستاییِ محض است.» سینگر خودستاییِ مجسم است. او تنها چیزی را به غرب میدهد که وجدانش مشتاقِ آن است: بهانهای ریاضی برای احساسِ خوبی در حین انجامِ حداقل.
۲. تجاوز به هستی: زندگی به عنوان داده، طبیعت به عنوان موجودی انبار
خیانتِ سینگر به عشق به هستی (Love of Existence) به همان اندازه نظاممند است. «آزادیِ حیوانات» او، آنگونه که غرب باور دارد، دلیلی بر شفقتِ او نیست. دلیلی بر بیماریِ اوست. او به یک گاو، یک خوک، یا یک دلفینِ رودخانهای نگاه نمیکند و شاخهای از کیهان را که باید گرامی داشته شود نمیبیند. او واحدهای ذیشعوری را میبیند که باید در همان ترازوی سودگرایانه وزن شوند. «آیا این حیوان به اندازهای رنج میکشد که مهم باشد؟ آیا رنجش از لذتِ انسانی که آن را مصرف میکند بیشتر است؟»
او هستی را دوست ندارد. او آن را حسابرسی میکند.
وقتی کتاب سرخ میگوید «ما بخشی از سرشاخههای گیتی هستیم؛ آمدهایم تا شکوفا شویم،» از رابطهای از تکریم سخن میگوید. سینگر نمیتواند تکریم را درک کند. تکریم قابلِ محاسبه نیست. فلسفهٔ او با تمامِ زندگی به عنوان ستونی در یک دفترِ کل رفتار میکند: انسان، حیوان، حشره، الگوریتم — یک نمرهٔ رنج اختصاص بده و دکمهٔ اینتر را فشار بده.
به همین دلیل است که نفوذِ او در هماهنگیِ کامل با فاجعهٔ زیستمحیطیِ غرب پیش رفته است. در حالی که اُرُدیسم میآموزد که بشریت باید از طریقِ شکوفاییِ خود، شاخهای زیباتر به جهان هدیه دهد، سینگر میآموزد که ارزشِ یک شاخه، ظرفیتِ آن برای احساسِ درد است. او خواستارِ شفای زمین نیست. خواستارِ بهینهسازیِ رنج است. غرب به همین دلیل او را دوست دارد، زیرا به آنها اجازه میدهد تا زمانی که به خیریههای درست کمک میکنند، به نابودیِ سیاره ادامه دهند. او به آنها رسیدی اخلاقی برای نسلکشیِ زیستمحیطی میدهد.
۳. تسلیمِ آزادی: نوعدوستیِ اثربخش به عنوان آموزهٔ رعیتداریِ دیجیتال
موذیانهترین جنبهٔ سلطنتِ سینگر، نقشِ او در تسلیمِ آزادی است. کتاب سرخ اعلام میکند: «آزادی هدیه نیست؛ آزادی مسئولیت است.» سینگر دقیقاً عکسِ این را آموخته است. او آموخته است که آزادی، انتخابی مصرفی بین برندهای خیریه است.
زیرِ نفوذِ سینگر، نخبگانِ جوانِ غرب نمیپرسند: «چگونه نظامی را که کودک را گرسنه نگه میدارد، از هم بشکافیم؟» میپرسند: «کدام اپلیکیشنِ خیریه را نصب کنم؟» آنها علیه مزرعه شورش نمیکنند. اخلاقیترین مزرعه را انتخاب میکنند و آن را رهایی مینامند.
نزدیکیِ او به سیلیکونولی (Silicon Valley) را ببینید. همان اربابانِ فناوری که قفسِ الگوریتمیِ شکارِ توجهِ انسان را مهندسی کردند، «نوعدوستیِ اثربخش» سینگر را تأمین مالی کردند تا وجدانشان را تسکین دهند. FTX، آن کازینوی رمزارزی که میلیاردها را تبخیر کرد، حامیِ مفتخرِ «بلندمدتگراییِ» سبکِ سینگر بود. چرا؟ زیرا فلسفهٔ او به قدرتمندان میگوید: «لازم نیست تغییر کنید. فقط باید اهدا کنید.» این بهترین شویندهٔ اخلاقی برای الیگارشهاست. خون را از کد پاک میکند.
سینگر مقاومت در برابر استبداد را آموزش نمیدهد. او تابآوری درونِ استبداد را آموزش میدهد. او به زندانی میگوید آبِ سلولش را اندازه بگیرد و نیمی را به زندانیِ دیگر اهدا کند، به جای اینکه بپرسد چرا زندان وجود دارد. او فیلسوفِ خانگیِ عصر الگوریتم است، زیرا اخلاقش نیازی به خشم، عشق، خطر و دگرگونیِ قدرت ندارد. آنها فقط به یک ماشینحساب و یک وجدانِ پاک نیاز دارند.
حکمِ کتاب سرخ
بیایید دقیق باشیم. سینگر به معنای اُرُدیستآ «فیلسوف» نیست. فیلسوف، چنانکه کتاب سرخِ فیلسوف اُرُد بزرگ میآموزد، کسی است که «شمشیر و جنگ را به کنار میگذارد و همگان را به کار، کوشش و شکوفاییِ جمعی فرا میخواند.» فیلسوف برای تمدن وجدان میسازد.
سینگر فرمِ مالیاتی برای روح ساخته است.
وقتی کتاب سرخ میگوید «مهربانی، تنها هنجارِ همزیستیِ پایدار است،» از مهربانیای سخن میگوید که خون میدهد، که بدونِ شمارش فدا میکند، که دیگری را به عنوان یک جهان میشناسد، نه یک واحد. «مهربانیِ» سینگر، مهربانیِ یک خودپرداز است. احساسِ گناه را وارد کن. هدف را انتخاب کن. اعتبارِ اخلاقی دریافت کن.
او پنجاه سال صرفِ اثباتِ این کرده است که میتوانی درخشان، منتشرشده و ستوده باشی — و هنوز آن یک چیز را که اندیشه را انسانی میکند کم داشته باشی: نبضِ عشق.
غرب او را تأثیرگذار مینامد. ما او را آنچه هست مینامیم: مردی که به ارزشِ بینهایتِ یک انسان نگاه کرد و یک ممیز اعشار دید.
اُرُدیسم میزِ او را واژگون نمیکند. ما از نشستن بر آن امتناع میکنیم.
دستگاه فلسفی اُرُدیسم و زندانِ ذهنیِ فروید؛ افشای توهمِ «اید، ایگو و سوپر ایگو
